Mbunge wa Jimbo la Mbogwe Fagason Nkingwa (mwenye kipaza sauti ), akielezea adha ya eneo hilo kabla ya mradi.
..................................................
MBOGWE — Kuna wakati mahali unapozaliwa, unapokulia na unapozalisha maisha yako unaweza kuanza kuonekana si sehemu salama ya kesho yako.
Si kwa sababu ardhi yake haina rutuba.
Si kwa sababu watu wake hawana bidii.
Wala si kwa sababu hawapendi kwao.
Bali kwa sababu ya kitu ambacho, kwa mtu anayekitazama kwa mbali, kinaweza kuonekana kuwa kidogo—mawasiliano yaliyokatika.
Kwa wananchi wa Budoda, Wilaya ya Mbogwe, Mkoa wa Geita, changamoto ya mawasiliano ilifikia hatua ambayo baadhi yao walianza kufikiria jambo zito zaidi ya kulalamika.
Walifikiria kuhama.
Walikuwa wakitazama upande wa Ushetu, Wilaya ya Kahama, Mkoa wa Shinyanga, kama eneo ambalo wangeweza kuhamishia maisha yao ili kuepuka mateso ya mawasiliano yaliyokuwa yakiongezeka hasa wakati wa mvua.
Wananchi wakiwa eneo la mradi uliotembelewa na Mwenge.
.........................................
Lakini leo, kauli yao imebadilika.
“Hatuahami tena.”
Sababu?
Kiungo cha mawasiliano kimejengwa upya.
Na nyuma ya kauli hiyo kuna simulizi ya jamii iliyokuwa ikitazama mvua kwa hofu; wanafunzi waliokuwa wakiona safari ya kwenda shule kama mtihani; wafanyabiashara na wasafiri waliokuwa wakihangaika na mawasiliano—hadi Serikali ilipoingilia kati kurejesha kiungo hicho muhimu.
MVUA ILIKUWA IMEBEBA HOFU
Historia ya mradi huu inaanzia kwenye mvua.
Kwa mujibu wa taarifa rasmi ya mradi, ujenzi wa Boksi Kalvati katika barabara ya Mzambarauni–Budoda ulitokana na uharibifu wa miundombinu uliosababishwa na mvua za El Niño, ambazo zilikata barabara na kuvuruga mawasiliano ya wananchi.
Kwa jamii inayotegemea barabara hiyo, kukatika kwa mawasiliano hakukuishia kwenye usumbufu wa magari.
Kuligusa maisha.
Kuligusa biashara.
Kuligusa huduma za kijamii.
Na kuligusa zaidi elimu ya watoto.
Mvua zilipokuja, swali halikuwa tena kama ardhi imelowa.
Swali lilikuwa:
“Tutafikaje upande wa pili?”
Hapo ndipo changamoto ya miundombinu ilipoacha kuwa changamoto ya barabara pekee.
Ikawa changamoto ya maisha.
Meneja wa TARURA Wilaya ya Mbogwe akisoma Taarifa ya mradi.
............................................
WANANCHI WAKATAKA KUHAMA
Katika mazingira hayo, wananchi walifikia hatua ya kufikiria kuhamia Ushetu, Kahama.
Hili ndilo jambo linaloifanya historia ya mradi huu kuwa tofauti na simulizi nyingi za miradi ya miundombinu.
Kwa kawaida, tunaposikia kwamba daraja au boksi kalvati limejengwa, tunafikiria magari yatapita.
Lakini kwa Budoda, kiungo hicho kilihitajika kwa sababu maisha ya watu yalikuwa yameathirika kiasi cha kutishia hata uamuzi wao wa mahali pa kuishi.
Ndiyo maana kauli ya wananchi kwamba:
“Hatuahami tena,”
inapata uzito mkubwa.
Ni sentensi fupi.
Lakini ndani yake kuna kumbukumbu ya mateso yaliyopita na matumaini ya maisha yanayoendelea.
SHULE ILIKUWA MTIHANI
Kwa wanafunzi Kefline Kasanda na Stella Kasanda, tatizo hilo lilikuwa na sura ya kipekee.
Kwao, mvua haikuwa tu hali ya hewa.
Ilibadilisha safari ya kwenda shule kuwa jambo la kuhofiwa.
Wameeleza namna eneo hilo lilivyokuwa likiwapa mawazo, hasa wakati wa mvua, kiasi kwamba kwenda shule ilikuwa mtihani.
Hapo ndipo tunapoanza kuelewa maana halisi ya miundombinu.
Mwanafunzi hahitaji boksi kalvati kwa ajili ya kuliona.
Analihitaji ili afike shuleni.
Mzazi hahitaji miundombinu hiyo kwa ajili ya kuona zege limejengwa.
Anahitaji kuona mtoto wake anaondoka nyumbani na kurudi salama.
Mfanyabiashara hahitaji barabara kwa ajili ya kuhesabu kilomita.
Anahitaji kuitumia kufikisha bidhaa sokoni.
Na mwananchi hahitaji mawasiliano kwa ajili ya takwimu.
Anahitaji mawasiliano ili maisha yake yaendelee.
Ukaguzi wa mradi ukiendelea.
.................................................
SERIKALI IKAFIKA KABLA YA MVUA NYINGINE
Hapo ndipo hatua ya Serikali ilipokuja kuwa muhimu.
Kupitia Mfuko wa Dharura wa CERC, Serikali ilitenga fedha kwa ajili ya kurejesha miundombinu iliyokuwa imeharibika.
Awamu ya kwanza ikahusisha ujenzi wa Boksi Kalvati lenye midomo mitatu.
Mradi ulianza tarehe 26 Agosti 2025 na kukamilika tarehe 26 Februari 2026, ukitekelezwa na Rumanyika Investment Company Limited, S.L.P 106, Karagwe.
Kwa mwananchi aliyekuwa akisubiri suluhisho, tarehe hizo si tarehe kwenye karatasi pekee.
Ni mwanzo na mwisho wa safari ya tatizo moja kubwa.
Kutoka kwenye miundombinu iliyoharibiwa—
hadi kwenye kiungo kipya cha mawasiliano.
MITA 16.4 ZINAZOBEBA HADITHI NZIMA
Mradi huu umejengwa kwa Boksi Kalvati lenye urefu wa mita 16.4.
Pia umehusisha ujenzi wa paipu za kalvati katika mistari minne, pamoja na kunyanyua tuta na kuweka changarawe kwenye eneo la boksi kalvati.
Kwa macho ya mhandisi, hivi ni vipengele vya ujenzi.
Lakini kwa macho ya mwananchi, ni sehemu ya jibu.
Mita 16.4 si namba tu.
Ni sehemu ya njia inayopaswa kusaidia maji kupita bila kukata mawasiliano.
Ni sehemu ya miundombinu inayosaidia wananchi kuendelea kusafiri.
Ni sehemu ya barabara inayounganisha watu na shughuli zao.
Na pengine muhimu zaidi—
ni sehemu ya sababu iliyowafanya wananchi waache kufikiria kuhama.
Muonekano wa mradi huo.
....................................................
SHILINGI MILIONI 300 ZIKAGEUKA KUWA TUMAINI
Hadi kukamilika, mradi umegharimu jumla ya Shilingi 300,464,220, fedha ambazo kwa mujibu wa taarifa ya mradi ni ufadhili kutoka Benki ya Dunia.
Fedha hizo zimegeuka kuwa kitu ambacho mwananchi anaweza kukiona, kukitumia na kukipima katika maisha yake ya kila siku.
Usafiri wa watu na bidhaa unarahisishwa.
Upatikanaji wa huduma za kijamii unarahisishwa.
Shughuli za kiuchumi zinaweza kuchochewa.
Fursa za biashara zinaweza kuongezeka.
Na mazingira yanaweza kuwa rafiki zaidi kwa uwekezaji.
Hizo ndizo faida zinazobebwa na mradi huo.
Lakini kuna faida nyingine ambayo haiwekwi kirahisi kwenye jedwali la takwimu:
Wananchi wameanza kuamini tena kwamba wanaweza kubaki kwao.
SAMOLA MGILA: “UMEKUJA WAKATI MUFAA”
Kwa mwananchi Samola Mgila, ujio wa mradi huu umefika wakati muafaka.
Anaipongeza Serikali kwa kuleta mradi huo kabla ya mvua kuanza tena kuleta changamoto.
Kauli yake inabeba ujumbe mkubwa.
Kwa sababu wakati mwingine, thamani ya mradi haipo tu katika kile unachokijenga leo.
Ipo pia katika tatizo unalolizuia kesho.
Kama mvua ndiyo iliyokuwa chanzo cha kukatika kwa mawasiliano, basi kuimarisha eneo hilo kabla ya mvua nyingine ni hatua yenye maana kubwa kwa jamii inayotegemea njia hiyo.
Wananchi wakiwa eneo la mradi.
.............................................
MWENGE UKAFIKA, UJUMBE UKAWA MMOJA: ULINDENI
Mradi huu pia ulipata pongezi kutoka kwa Kiongozi wa Mbio za Mwenge wa Uhuru Kitaifa, Wazo Michael Mwang’onda, ambaye aliipongeza TARURA kwa kujenga mradi huo kwa viwango vya juu.
Lakini pongezi hizo ziliambatana na jukumu.
Wananchi waliombwa kuulinda mradi huo kwa wivu mkubwa.
Huo ni ujumbe unaostahili kusikika.
Kwa sababu mradi unaweza kujengwa kwa fedha, utaalamu na muda.
Lakini maisha yake marefu yanahitaji pia ulinzi wa jamii inayoutumia.
Wananchi wa Budoda wana sababu ya kuulinda.
Kwa sababu hii si miundombinu iliyojengwa mahali pasipo na historia.
Imejengwa mahali ambapo watu walikuwa wameanza kufikiria kuondoka.
HII SI MWISHO—KUNA MIDOMO SABA MBELE
Na Serikali haionekani kuishia kwenye awamu hii ya kwanza.
Kwa mujibu wa taarifa ya mradi, awamu ya pili inaanza mwaka 2026, ambapo boksi kalvati litajengwa likiwa na midomo saba.
Maombi ya fedha kwa ajili ya awamu hiyo tayari yamewasilishwa Makao Makuu ya TARURA.
Hii inaipa simulizi ya Budoda sura nyingine.
Awamu ya kwanza imerejesha kiungo kilichoharibiwa.
Awamu inayofuata inalenga kuongeza uwezo wa miundombinu hiyo.
Kwa hiyo, safari haijaishia kwenye kurejesha kilichopotea.
Inaelekea kwenye kujenga uwezo wa kukabiliana na mahitaji ya baadaye.
Wananchi wakiwa eneo la mradi.
............................................
ENG. PATRICK CHACHA: MTENDAJI NYUMA YA MRADI
Nyuma ya utekelezaji wa mradi huu kuna Eng. Patrick Chacha, Meneja wa TARURA Wilaya ya Mbogwe, ambaye ndiye aliyesaini taarifa rasmi ya mradi.
Jukumu la taasisi kama TARURA katika mazingira kama haya haliwezi kupimwa kwa idadi ya miradi pekee.
Linapimwa pia kwa uwezo wa kuona kwamba sehemu ambayo barabara inapokatika, maisha nayo yanaweza kukwama.
Na hapo ndipo mradi wa Budoda unapotengeneza picha yake.
Mawasiliano yameimarishwa. Njia imefunguliwa. Na hofu ya kuhama imeanza kufutika.
MWISHO: KILICHORUDI SI NJIA PEKE YAKE
Mwisho wa simulizi ya Budoda si boksi la zege.
Si mita 16.4.
Si midomo mitatu.
Wala si Shilingi milioni 300.4.
Mwisho wa kweli wa simulizi hii uko kwenye kauli ya wananchi:
“Hatuahami tena.”
Uko kwa mwanafunzi ambaye safari ya kwenda shule wakati wa mvua haionekani tena kama mtihani uleule wa jana.
Uko kwa mzazi anayepata utulivu zaidi.
Uko kwa mfanyabiashara anayehitaji njia ya kusafirisha bidhaa.
Na uko katika jamii inayotaka kubaki na kuendeleza maisha yake pale ilipo.
Kwa hiyo, ukiitazama Boksi Kalvati ya Mzambarauni–Budoda kwa macho ya kawaida, utaona miundombinu.
Lakini ukiitazama kwa macho ya wananchi, utaona kitu kingine.
Utaona tumaini lililojengwa kwa zege.
Utaona njia iliyorejeshwa.
Utaona watoto wakifikiria shule badala ya kuvuka.
Utaona biashara ikitazama mbele badala ya nyuma.
Na zaidi ya yote—
utaona watu waliokuwa wakifikiria kuondoka wakisema:
Watendaji TARURA Wilaya za Mbogwe na Geita wakiwa kazini eneo la mradi Budoda.
...................................................
“HATUHAMII TENA.”
Kwa sababu wakati mwingine, Serikali inapojenga miundombinu, haijengi tu njia ya kuvusha watu kutoka upande mmoja kwenda mwingine. inajenga sababu ya watu kubaki kwao.
Meneja wa TARURA Wilaya ya Mbogwe akitoa maelezo ya mradi kwa Kiongozi wa Mbio za mwenge wa uhuru kitaifa.2026, Wazo Mwang'onda..
...................................
Makala hii imeandaliwaa na Victor Bariety Simu: amba 0757-856284
0 Comments